TR
Avrasya Sanat ve Medeniyet Dergisi Yıl:2017  Sayı: 7  Alan: Sanat Tarihi

Atila TÜRKER, Semih Yaşar ÇİZİKÇi
SULUCA KARAHÖYÜK’TEN BİR AYAKKABI RİTONU ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER
 
Merkezi Kappadokya’da konumlanan Suluca Karahöyük yerleşiminde keşfedilmiş ayakkabı ritonu, bu tip kaplara bir yenisini daha eklemiştir. Deriden mamül, bağcıklı ve kısa boyunlu çarık biçimli pabuçlardan örneklendiği anlaşılmaktadır. Biçimsel ve oransal açıdan gerçekçi üslupta yapılmış olmakla birlikte boyut itibariyle oldukça küçüktür. Ayakkabı tipinin en yakın benzerleri Kültepe Kaniş Karumu II. tabakasında bulunmuştur ve örneğimiz bu tabakayla tarihlenebilir. Ayakkabı ritonlarının en erken örnekleri Anadolu’da, Göller Bölgesi Neolitik Çağı’nda bulunmuşsa da, MÖ 2. binyıla da dek çok az buluntuya tesadüf edilmiştir. Bu tarih itibariyle ayakkabı ritonlarının Orta Anadolu’da çoğalması ve çeşitlenmesi, ayrıca tasvirli sanat eserlerine yansıtılması söz konusudur. Neolitik Çağ’daki kültik özelliğinin devam ede geliyor olması, bunların dini törenlerde libasyon amaçlı kullanıldığını ve günlük hayatta inanç dünyasını sembolize eden objeler arasında yer bulduğunu ifade edebiliriz.

Anahtar Kelimeler: Suluca Karahöyük, Ayakkabı, Riton, Kült, Libasyon


SOME THOUGHTS ON A SHOE-SHAPED RHYTON FROM SULUCA KARAHÖYÜK
 
The shoe-shaped rhyton from Suluca Karahöyük settlement in Central Cappadocia, has added another example of this group. The specimen has been understood to have been modelled after laced, short legged sandal which are made from leather. In regards of form and proportions the rhyton is made realistically, though in regards of dimension the rhyton is rather small. Similar examples of shoe-shaped rhytons are found in II. stratum of the Karum in Kültepe Kaniş and our example can be dated to this stratum. Although in Anatolia, early examples of shoe-shaped rhytons are found in the Lake Region’s (Pisidia) Neolithic Age, in the second millennium BC scarce finds are known incidents. After this date the shoe-shaped rhytons are known to increase, diversify and to reflect in artworks with depictions in Central Anatolia. With the cultic features being continued, we can express that these objects; were used in religious ceremonies for libaitons and that they were symbolizing beliefs in daily life.

Keywords: Suluca Karahöyük, Shoe, Rython, Cult, Libation.


Detay

İÇERİK